Home Lifestyle Body 5 feiten en fabels over je metabolisme

5 feiten en fabels over je metabolisme

'Te weinig calorieën is net zo slecht als te veel calorieën.'

metabolisme
© emily via unsplash

Metabolisme en vetverbranding zijn zonder twijfel twee van de meest gebruikte buzzwoorden in de dieetwereld. Resultaat: je leest er de gekste dingen over. Wij scheiden de feiten van de fabels, want je kan onmogelijk streven naar een goede vetverbranding als je geen flauw idee hebt wat dat nu juist betekent.

Wat is metabolisme en wat is vetverbranding? Wanneer we over ons metabolisme praten, lijkt het net alsof dat een soort apparaatje is in ons lijf dat we kunnen controleren en dat in werking treedt wanneer we calorieën opnemen (eten en drinken, dus). Helaas pindakaas, de waarheid is een tikkeltje complexer dan dat. Je metabolisme oftewel stofwisseling is de verzamelnaam voor een reeks chemische processen in elke cel van je lichaam die calorieën omzetten in brandstof voor je lichaam, opdat jij zou overleven. Je vetverbranding, het proces waarbij vetten worden omgezet in vrije vetzuren zodat je lichaam daar energie kan uithalen, is daar dus een onderdeel van. Die stofwisseling, en dus ook het verbranden van vet, koolhydraten en eiwitten, gebeurt op drie verschillende manieren:

• De energie die je verbruikt in rust oftewel je basaal metabolisme: de energie die je lichaam nodig heeft om überhaupt te functioneren, zonder dat je wat onderneemt. Met andere woorden: de energie die je lichaam nodig heeft om je organen te laten werken. Zo staan bijvoorbeeld je belangrijkste organen, waaronder je hart, hersenen, lever en nieren, op zich al in voor ongeveer 50% van de energie die jij dagelijks verbruikt.
• De energie die je verbruikt bij het verwerken van voeding.
• De energie die je verbruikt tijdens fysieke activiteit.

Wat heel wat mensen niet lijken te weten, is dat die fysieke activiteit dus slechts voor 15 tot 30% en het verwerken van voedsel maar voor zo’n 10% instaat voor die stofwisseling en dus het verbruiken van energie. Dat is dan ook de reden waarom je maar langzaam afvalt wanneer je gezonder begint te eten en gaat sporten en waarom het wel wat moeite kost om een gezond lichaam in shape te houden. Weet dus dat het weinig realistisch is om op korte termijn wonderen te verwachten van je lichaam en dat crashdiëten of supplementen die je dat wel beloven onmogelijk effectief kunnen zijn op lange termijn. Basically blijft het principe van vet verbranden en afvallen simpel: zorg dat je meer energie verbruikt dan dat er binnenkomt, zonder jezelf uit te hongeren.

Feiten en fabels

Nu ja, er valt natuurlijk wel wat meer te vertellen over je metabolisme en vetverbranding. Opdat je het bos weer door de bomen zou kunnen zien, zetten wij de feiten en fabels voor jou op een rijtje.

FABEL: EEN GOED ONTBIJT VERBETERT JE METABOLISME
Sinds jaar en dag hoor jij van je diëtiste, je moeder of je favoriete magazine dat het ontbijt de belangrijkste maaltijd van de dag is. Dat zullen wij zeker niet tegenspreken. Alleen heeft dat weinig te maken met het verbeteren of opstarten van je metabolisme. Ja, een uitgebreid gezond, vezelrijk ontbijt is fantastisch voor je spijsvertering en zorgt ervoor dat je gedurende de dag veel minder foodcravings of honger zal krijgen, maar je stofwisseling werkt er niet beter of slechter door dan na een gezonde lunch of een gezond avondmaal.

Zo is veel stilzitten, te weinig water drinken en te weinig nachtrust funest voor je metabolisme en dus ook voor je vetverbranding.

FEIT: JE METABOLISME VERBETEREN IS NIET SIMPEL, HET SLECHTER MAKEN HELAAS WEL
Waarom het metabolisme van de ene persoon beter werkt dan dat van de andere is niet helemaal duidelijk. Een aantal van de voornaamste factoren zijn de verhouding tussen je spier- en vetmassa, je leeftijd, geslacht en genetische eigenschappen. Hoewel heel wat personal trainers en voedingsconsulenten je willen helpen om dat metabolisme te boosten, is het daarom moeilijk om die belofte waar te maken. Kleine trucjes zoals het eten van pikante pepers en het drinken van koffie kunnen een minieme bijdrage leveren, maar eigenlijk is dat effect lang niet zo groot als je vaak leest. Wat je stofwisseling wel kan verbeteren, is meer vezels en eiwitten eten, zoals groenten, fruit, vis, kip, wild, noten en peulvruchten, en meer spieren ontwikkelen. Spieren verbruiken immers meer energie dan lichaamsvet, wat dus ook je metabolisme in rust ten goede komt. Toch is een nuance nodig. Hoewel spieren meer energie verbruiken in rust dan vet, zorgt een grotere spiermassa er ook voor dat je lichaam meer behoefte heeft aan eten. Zo blijft het opnieuw een langzaam, maar wel gezond (!) parcours om je vetverbranding te optimaliseren. Wat daarentegen wél een sneller effect kan hebben op de kwaliteit van je stofwisseling, is vermijden dat je metabolisme verslechtert. Zo is veel stilzitten, te weinig water drinken en te weinig nachtrust funest voor je metabolisme en dus ook voor je vetverbranding.

FABEL: MET KRACHTTRAINING PAK JE VETOPSLAG OP SPECIFIEKE PLAATSEN AAN
Door meer te bewegen en te sporten zal je meer vet verbranden. Dat staat als een paal boven water. Waar je lichaam dat vet specifiek vandaan haalt, heb je helaas niet in de hand. Hoewel het logisch klinkt dat je buikvet verdwijnt wanneer je meer buikspieroefeningen doet, klopt die theorie voor geen meter. Door buikspieroefeningen te doen, verstevig je je spieren, maar het is niet gegarandeerd dat die spieren brandstof halen uit je buikvet. Je zal dus soms wat geduld moeten hebben voordat je inspanningen ook effect hebben op de zone waar jij het meeste vet kwijt wil. Maar als je doorzet – idealiter met een combinatie van cardio- en krachttraining – zal vroeg of laat ook het vet waar jij je het meest aan stoort afgebroken worden door je steeds sterker, fitter en gezonder wordende lichaam.

FABEL: MEERDERE KLEINE MAALTIJDEN ZIJN BETER VOOR JE METABOLISME DAN DRIE HOOFDMAALTIJDEN PER DAG
Hoewel er niets mis is met een gezond tussendoortje, zoals een stuk fruit, rauwe groenten of een handjevol noten, heeft je metabolisme geen baat bij het opdelen van je drie hoofdmaaltijden in pakweg zes kleinere maaltijden. Vaak heeft dat zelfs een averechts effect, omdat we het als mensen reuze moeilijk vinden om die ‘kleinere’ porties ook echt juist in te schatten, waardoor je vaak veel meer eet dan tijdens drie hoofdmaaltijden. Bovendien krijgt je spijsvertering op die manier zelden rust. Kies dus liever voor drie evenwichtige, gezonde maaltijden en eventueel een kleine, gezonde snack tussendoor om minder gezonde foodcravings te vlug af te zijn en onnodige vetopslag te vermijden.

Hoewel het logisch klinkt dat je buikvet verdwijnt wanneer je meer buikspieroefeningen doet, klopt die theorie voor geen meter.

FEIT: TE WEINIG CALORIEËN IS NET ZO SLECHT ALS TE VEEL CALORIEËN
Te veel en te ongezond eten is funest voor je vetverbranding. De calorieën die je lichaam niet verbruikt, worden opgeslagen als vet. Je calorie-inname daarom extreem gaan verlagen klinkt misschien efficiënt, maar dat is het niet. Wanneer je lichaam echt te weinig calorieën opneemt, zoals tijdens een crashdieet, raakt het heel gehecht aan de vetreserves die je al opbouwde, omdat je lijf het signaal krijgt dat er een soort van hongersnood woedt en het zoveel mogelijk moet opsparen. Eet dus het aantal calorieën dat je lichaam nodig heeft en haal die calorieën uit gezonde voeding. Heb je geen flauw idee hoeveel calorieën jij gemiddeld opneemt en of dat overeenstemt met wat je lichaam nodig heeft en kan verwerken? Ga dan naar een gediplomeerde diëtiste.

Belangrijkste tips

Dat metabolisme en je vetverbranding, het is een hele boterham. Daarom zetten wij de belangrijkste tips nog even op een rijtje.

  • Eet wat je lichaam nodig heeft om optimaal te functioneren. Niet meer en niet minder.
  • Eet gezond en hou je aan evenwichtige porties. Weet je niet wat dat inhoudt? Schakel dan de hulp in van een gediplomeerd diëtiste in plaats van te strijden met het zoveelste modedieet.
  • Zorg dat je voldoende nachtrust krijgt.
  • Drink genoeg water. Liever een lekker smaakje? Pimp je Chateau d’Eau dan bijvoorbeeld met wat munt, gesneden vruchten of gember. Ook thee (zonder suiker) is een prima alternatief.
  • Combineer cardio- met krachttraining. Start op je eigen niveau en je eigen tempo. Je hebt er geen baat bij als je je meteen forceert. Bouw rustig de intensiteit van je fysieke inspanningen op. (Overtollig) vet verbranden kost nu eenmaal wat moeite en tijd.
  • Laat je niet vangen door flashy marketing van crashdiëten en supplementen die je metabolisme zouden boosten.
    Wanneer iets te mooi klinkt om waar te zijn, is het dat hoogstwaarschijnlijk ook.
  • Vergelijk jezelf niet met een ander, maar focus op je eigen parcours. Iedereen is anders, het heeft echt geen enkele zin om je te spiegelen aan de genen van een ander.

Lees ook:

Jobs

Nog 1 stap voor je onze desktop-meldingen kan ontvangen!

Geef je browser toestemming om je desktop-meldingen van Flair te sturen.